Belangrijk om te weten

Scheiding7-9 jaarBelangrijk om te wetenBelangrijk om te weten

Kinderen rouwen om een scheiding
Ook kinderen lijden onder een scheiding en rouwen op hun manier. Soms denken we dat kinderen ‘gelukkig’ te jong zijn om te beseffen wat er allemaal gebeurt. We hopen dat de pijn en het verlies het kind bespaard zullen blijven. Dit is niet zo. Dat kinderen de situatie niet (volledig) begrijpen, betekent niet dat ze niet rouwen en dat maakt het juist ingewikkelder.

Beleving van de scheiding
Op deze leeftijd kunnen kinderen al vrij goed, angsten en problemen onder woorden brengen.

Een kind van deze leeftijd zal de scheiding over het algemeen op twee manieren verwerken: rationeel en emotioneel.

Rationeel
Kinderen van zeven tot negen jaar begrijpen meer van de scheiding en de consequenties ervan dan jongere kinderen. Ze denken na over de oorzaken en de gevolgen van de scheiding.
Toch kunnen ze nog erg in de war raken. Ze hebben nog niet de vaardigheden om succesvol met de situatie om te gaan. Als ze de scheiding begrijpen, dan betekent dat niet dat ze de situatie ook accepteren. Het maakt acceptie wel iets gemakkelijker.

Emotioneel
Kinderen verwerken een scheiding ook emotioneel. Hier gaat het meer om de beleving van de scheiding. Wat voelt een kind en hoe voelt het zich?

Elk kind verwerkt een scheiding anders
De verwerking van een scheiding is te vergelijken met een rouwproces. Elke kind rouwt op zijn eigen manier en uit zijn gevoelens op zijn eigen manier. Daar is geen vast patroon voor. Toch zijn er wel gedrag <link gedrag>, gedachten <link denken> en gevoelens <link voelen> die vaak voorkomen. Hoe kinderen van deze leeftijd deze gevoelens en gedachten uiten, verschilt per kind en per moment. Kinderen zijn niet in staat om continu verdrietig te zijn. Ze rouwen op en af. Een kind kan plotseling overdonderd worden door verdrietige gevoelens en even later alweer vrolijk naar buiten rennen. Het zet volwassenen weleens op het verkeerde been, maar dit afwisselen van verdriet en spelen is gezond gedrag.

Uitstellen van de verwerking
Vaak komt een kind pas na een jaar of nog (veel) langer toe aan het verwerken van de scheiding. Het eerste jaar is een jaar van aanpassen en overleven. Pas als er (betrekkelijke) rust en veiligheid is, is er ruimte voor rouw. Deze zogenaamde uitgestelde rouw kan ervoor zorgen dat niet meer de link wordt gelegd tussen de scheiding en de gedragingen van een kind. Het is tenslotte ‘alweer’ twee jaar geleden dat de ouders gingen scheiden. Rouw uit zich vaak in lichamelijke klachten, lastig gedrag, verstoorde eet- en slaappatronen, boosheid en verdriet of angst dat de andere ouder ook zal vertrekken.

Herenigingswens

Veel scheidingkinderen houden een herenigingswens. Ook als ze weten dat het niet meer goed gaat komen. Het is belangrijk dat kinderen weten dat het heel gewoon is om deze wens te hebben.

Wij vroegen een aantal kinderen en jongeren waarvan de ouders al meerdere jaren gescheiden zijn, wat hun grootste wens is:


Het is nooit klaar
Als een kind een scheiding meemaakt, draagt hij of zij dit verlies de rest van zijn of haar leven met zich mee. Niet altijd op de voorgrond, maar wel op de achtergrond. En het kan door iets wat er gebeurt altijd weer boven komen. Het verdriet wordt, als het goed is, wel minder aanwezig en minder pijnlijk en het leven kan gewoon weer leuk worden. Ook wanneer een kind de scheiding gezond kan verwerken, duikt op bepaalde momenten het rouwgevoel ineens op.

Daniëlle (13) (haar ouders scheidden 4 jaar geleden) vertelt dat zij nog steeds op verjaardagen een vervelend gevoel kan hebben:


Rouwen is nooit klaar! Bijvoorbeeld als papa en mama niet samen op de verjaardag willen zijn, terwijl dat de grootste wens is. Of wanneer het kind bij een vriendje ziet hoe leuk de ouders het met elkaar hebben.

Beleid rondom scheiding

Het is belangrijk dat uw organisatie een duidelijk beleid hanteert rondom scheiding. Dit kan worden vastgelegd in een zogenaamd scheidingsprotocol. Als basis hiervoor kunt u een algemeen protocol nemen en dit, in overleg met het hele team, aanpassen aan het beleid en de visie van uw organisatie. U kunt hier een basisprotocol downloaden. 

Vaak werkt het heel goed om een leerkracht, zorgmedewerker of directielid te benoemen tot ‘verdrietcoordinator'. Deze persoon beheert onder andere protocollen rondom scheiding en overlijden. Hij of zij verzamelt alle kennis en informatie over het thema en zorgt ervoor dat de nieuwe gezinsgegevens worden doorgevoerd in de administratie, zodat alle post en mail vanuit de organisatie vanaf dat moment naar beide ouders wordt gestuurd.

Zorgen?
Als u de indruk heeft dat het niet goed gaat met een kind en denkt dat begeleiding van een professional bij het verwerkingsproces zinvol kan zijn, aarzel dan niet om uw zorg met ouders te delen. Ouders zien vaak niet hoe hun kind zich buitenshuis gedraagt en zijn blij met uw informatie - zolang deze zonder oordeel is. Als ouders uw zorg delen en begeleiding willen zoeken, kunt u hen wijzen op deze praktijkenzoeker.
Praktijken voor Jonge Helden


Meld je nu aan voor onze nieuwsbrief!

Vind ons leuk op Facebook!
7_9_2.jpg

De verwerking van een scheiding is te vergelijken met een rouwproces.